ABD’de Donald Trump yönetiminin, ölümcül kruvaziyer gemisi salgınının arkasındaki hantavirüs türünü inceleyen araştırma programının fonunu geçen yıl durdurduğu ortaya çıktı.
Yetkililer, salgının şu ana kadar üç kişinin ölümüne ve çok sayıda kişinin hastalanmasına yol açtığını düşünüyor. Virüsün gemi dışına taşınmış olabileceği belirtilirken, ABD’de altı eyaletin olası vakaları izlemeye başladığı bildirildi.
ABD merkezli bilim portalı Scientific American‘a göre, araştırma programı, hantavirüsün kemirgenlerden insanlara nasıl geçtiğini anlamayı amaçlıyordu ve çalışmalar, Batı Afrika merkezli Yeni Ortaya Çıkan Bulaşıcı Hastalıklar Merkezi (WAC-EID) bünyesinde yürütülüyordu. Bu merkez, ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri’ne (NIH) bağlı bir ağın bir parçasıydı. Ancak NIH, 2025 yılında çalışmaları ‘güvensiz’ olarak nitelendirerek ağdaki tüm merkezlerin faaliyetlerine son verdi.
Dünya Sağlık Örgütü yetkililerine göre, Andes tipi hantavirüs nedeniyle şu ana kadar beş doğrulanmış vaka tespit edildi ve bunların üçü ölümle sonuçlandı. Salgının merkezindeki MV Hondius isimli kruvaziyer gemisinin, Arjantin’den hareket ettiği ve Atlas Okyanusu’nu geçtikten sonra Yeşil Burun Adaları açıklarında çok sayıda solunum yolu hastalığı vakası bildirdiği belirtildi. Gemide 23 farklı milletten yaklaşık 150 yolcu ve mürettebatın bulunduğu aktarıldı.
‘ANDES VİRÜSÜ’ ENDİŞESİ
Son olarak, gemide pozitif çıkan vakaların, hantavirüs ailesine ait olan ve nadir şekilde insandan insana bulaşabildiği bilinen ‘Andes virüsü’ ile enfekte olduğu açıklandı. Uzmanlar, bu virüsün öpüşme gibi doğrudan temas yoluyla bulaşabileceğini değerlendiriyor, ancak öksürük veya hapşırık sırasında oluşan damlacıklarla yayılıp yayılmadığı hâlâ net değil. Hastalık; akciğerlerde sıvı birikmesi, kanamalı ateş ve böbrek yetmezliği gibi ağır sonuçlara yol açabiliyor.
WAC-EID’in eski yöneticilerinden Scott Weaver, Arjantin’de benzer hantavirüs araştırmaları için yaklaşık 100 bin dolarlık bir pilot program başlatıldığını, ancak fon kesintileri nedeniyle bu çalışmaların yarıda kaldığını söyledi. Weaver, bu tür araştırmaların durdurulmasının gelecekteki salgın risklerini artırabileceği uyarısında bulundu.
Araştırma merkezinin NIH’ye sunduğu son raporda, Batı Afrika’daki dang humması gibi salgınların daha hızlı tespit edilmesini sağlayan sistemler geliştirdikleri belirtilmişti. Bilim insanları, programın sürmesinin yeni bulaşıcı hastalıklara karşı müdahale süresini azaltacağını ve halk sağlığı kapasitesini güçlendireceğini savunuyordu.
TRUMP’TAN HANTAVİRÜS AÇIKLAMASI
Salgının yaşandığı MV Hondius isimli kruvaziyer gemisi şu anda denizde izole edilmiş durumda. Ancak ilk vakalar ortaya çıkmadan önce bazı yolcuların gemiden ayrıldığı belirtildi. California, Arizona, Texas, New Jersey, Georgia ve Virginia eyaletlerinde sağlık yetkilileri olası temaslıları izlemeye başladı.
ABD Başkanı Donald Trump, kruvaziyer gemisi kaynaklı hantavirüs salgınıyla ilgili yaptığı açıklamada, virüsün ‘COVID-19 kadar kolay bulaşmadığını’ öne sürdü. Trump, sağlık yetkililerinin durumu yakından takip ettiğini belirterek kamuoyunu sakinleştirmeye çalıştı.
Beyaz Saray’dan ayrılırken gazetecilere konuşan Trump, “Durumun büyük ölçüde kontrol altında olduğunu düşünüyoruz. Bilim insanları bu virüsü çok iyi biliyor. Uzun zamandır var olan bir virüs ve COVID gibi kolay bulaşmıyor. Ama göreceğiz” dedi.
Trump ayrıca ABD makamlarının düzenli olarak bilgilendirildiğini belirterek, “Konuyu çok yakından inceleyen çok iyi uzmanlarımız var. Umarız durum gerçekten böyledir” ifadelerini kullandı.
Öte yandan, ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’nin (CDC), hantavirüs salgınını ‘Seviye 3’ acil durum olarak sınıflandırdığı bildirildi. Bu seviye, kurumun en düşük acil müdahale kategorisini temsil ediyor.
